08-0315-gbL

PASSIEFHUIS & NULENERGIEWONING, LOKEREN

Deze passiefwoning is gebouwd op een hoekperceel aan de rand van een verkaveling. Het perceel is omgeven door een straat aan de zuidzijde, een dienstweg aan de westzijde, een landbouwzone aan de noordzijde, en een aanpalend bouwperceel aan de oostzijde. Door het ruimtegebruik en de terreinbezetting levert dit typisch Vlaamse verkavelingslandschap een eerder zwakke context op die even generiek als specifiek is, en die even zeer te bestempelen valt als nontext. De woning stelt zich in deze setting op als een schijnbaar onverschillige doos, die de logica van voor- en achtergevel in vraag stelt en de omgeving aan iedere zijde op een gelijkaardige manier aanspreekt. De middelen die hiervoor in het ontwerp werden ingezet zijn hoofdzakelijk de schil en de binnengevels van de woning.

Met een gemiddelde isolatiedikte van 30cm in de wanden hebben passiefhuizen een ongewoon dikke buitenschil. Door trappen, vast meubilair, bergingen, sanitair en technische ruimtes blind tegen de buitenwanden te plaatsen, wordt hun dikte extra benadrukt. De woning wordt een monoliet, met een functionele schil en een holle, intieme kern. Het ontwerp is verder ontwikkeld vanuit deze kern, het hart van de woning. Door de dikte van de schil maakt ieder raam een nis, een ruimte, een abscis, die de kern opnieuw in verbinding stelt met de omgeving maar de binnenruimte nooit laat ontsnappen. Iedere perforatie krijgt zijn betekenis in één van de binnengevels rond de centrale leefruimte, in functie van de intimiteit van de kern en de bemiddeling met de omgeving (zonnewinsten, zichten, relatie met de tuin). Vanuit passieftechnisch oogpunt zoeken de perforaties in de gevel tevens de gemene deler tussen voldoende zonnewinsten op de oost- zuid- en westgevels enerzijds en het vermijden van te grote warmteverliezen op de noordzijde anderzijds.

Het volume van 10m breed, 12m lang en 8 m hoog (waarvan 2m ondergronds), telt 5 splitlevels van verschillende hoogtes, gaande van minder dan twee meter voor bergruimte tot meer dan 4 meter voor de zitruimte. De buitenkant is bekleed met FSC gelabeld hardhout, en toont zich als een “bolster”, met een ritmisch patroon van haaks uitstekende gevelplanken die door hun schaduwwerking de compactheid van het volume benadrukken.

OPDRACHTGEVER
Privaat

LOCATIE
Lokeren (BE)

ONTWERPTEAM
BLAF architecten

PROGRAMMA
Eéngezinswoning

OPPERVLAKTE
297 m² BVO

STATUS
Opgeleverd 2011

BUDGET
€ 306.000,- incl. PV installatie, exclusief BTW, erelonen en omgevingswerken

GELEVERDE DIENSTEN
studie architectuur, studie EPB, studie PHPP

ENERGIEPRESTATIES
PHPP passiefhuiscertificaat, PHPP nulenergiecertificaat

MATERIALEN
binnenstructuur uit betonnen, ter plaatse gestorte wanden en platen bepleisterde silicaatsteen metselwerk (thermische massa en luchtdichtheid) houtskelet constructie, opgevuld met cellulosevlokken, bekleed met houtvezelplaten (wind en waterdichting) en houten gevelbekleding (UV-protectie en esthetiek)

FOTOGRAFIE
Stijn Bollaert

AWARDS
2011 – FAB Awards – Belgische Prijs voor Architectuur en Energie (BE), 1e prijs in de categorie Energie – Eengezinswoning
2013 – EU Mies van der Rohe Award (ES/EU), nominatie
2013 – HISE Big Architecture Award (SI), finalist

PUBLICATIES (PAPIER)
2011 – “gbL – passiefhuis Lokeren”, be.passive #06 (BE)
2011 – “Een woning”, be.passive #07 (BE), Liesbet Temmerman
2011 – “Monoliet”, A+ 232 (BE), Eline Dehullu
2011 – “Waanzinnig Energiezuinig”, De Standaard (BE), Koen Van Synghel
2013 – “Trajnosta hisa”, HISE 77 (SLO), N. Strovs

PUBLICATIES (DIGITAAL)
archdaily.com, afasiaarchzine.com